Bolalarda jamoada orttirilgan pnevmoniya og‘irligining prediktorlari sifatida hujayraviy immunitet va uning markerlari
Referat
Maqsad. Bolalarda jamoada orttirilgan pnevmoniya og‘irligini baholashda hujayraviy immunitet markerlari (CD3+, CD4+, CD8+ va CD4/CD8 indeksi)ning diagnostik va prognostik ahamiyatini aniqlash.
Materiallar va usullar. Tadqiqotga 80 nafar bola kiritildi, ulardan 40 nafari jamoada orttirilgan pnevmoniyaning yengil shakliga, 40 nafari esa og‘ir shakliga ega edi. Barcha bemorlarda CD3+, CD4+ va CD8+ limfotsitlar darajasi aniqlandi hamda immunoregulyator indeks (CD4/CD8) hisoblab chiqildi. Statistik ishlov berishda dispersiyalar tengligini tekshirish uchun F-mezon, Mann–Uitni U-mezoni va Uelch t-mezoni qo‘llanildi. Effekt kattaligi Koen koeffitsienti yordamida baholandi.
Natijalar. Tahlil natijalari CD4+ limfotsitlar darajasi va immunoregulyator indeks (CD4/CD8) guruhlar o‘rtasida ishonchli farqlarga ega ekanligini ko‘rsatdi, bu esa kasallikning og‘ir kechishida immun tizimining regulyator bo‘g‘ini pasayishini bildiradi. CD8+ limfotsitlar sonining ortishi sitotoksik javob kuchayganini aks ettirdi, biroq ushbu ko‘rsatkichning diagnostik ahamiyati cheklanganligicha qoldi. CD3+ ko‘rsatkichlari esa guruhlar o‘rtasida barqaror farqlarni namoyon etmadi. Shu bilan birga, immunoregulyator indeks T-hujayraviy immunitet muvozanatining buzilishini aks ettiruvchi eng sezgir integral marker ekanligi aniqlandi.
Xulosa. CD4+ limfotsitlar va immunoregulyator indeks (CD4/CD8) bolalarda jamoada orttirilgan pnevmoniya og‘irligining ishonchli markerlari hisoblanadi. Ularni diagnostik algoritmlarga kiritish xavfni stratifikatsiya qilish aniqligi va klinik monitoring samaradorligini oshirishga yordam beradi. CD3+ va CD8+ ko‘rsatkichlarini immun holatni kompleks baholash tarkibida, ayniqsa immunoregulyator indeksni hisoblashda qo‘llash maqsadga muvofiq bo‘lib, bu T-hujayraviy immunitet muvozanatini yanada to‘liq aks ettirish imkonini beradi.
Mualliflar haqida
Adabiyotlar ro'yxati
McGill, T., et al. (2015). "Pediatric Respiratory Assessment Measure: a new tool for assessing respiratory distress in children." Pediatric Pulmonology.
Lim, W. S., et al. (2003). "Defining pneumonia severity on presentation to hospital: a prospective study." Thorax
Safarov, Z. 2025. Modern approaches to the assessment of respiratory failure in children. Herald of the National Children’s Medical Center. 4, 1 (Mar. 2025), 14–18.
Safarov, Z. F., Khakimov, D. P., Akhmataliyeva, M. A., & Alimov, A. A. Diagnostic significance of the Algover index for early recognition of shock in children. Problems of modern science and education. 2019;(5 (138)): 78–84.
Sharipov , A., Safarov, Z., Tilyakov, A., Abrieva, N. and Alimova, G. 2025. The use of integral methods for assessing the severity of the condition and predicting results in critical shock states in children. Herald of the National Children’s Medical Center. 4, 1 (Mar. 2025), 30–36.
Sharipov, A., Abrieva, N., Safarov, Z., Alimova, G. and Tilyakov, A. 2025. Epidemiological and etiopathogenetic features of mycoplasma pneumonia based on modern data of practical medicine. Herald of the National Children’s Medical Center. 4, 1 (Mar. 2025), 7–13.
А. Шарипов, Н. Абриева, З. Сафаров, Г. Алимова, и А. Тиляков, «Эпидемиологические и этиопатогенетические особенности микоплазменной пневмонии на основе современных данных практической медицины», hncmc, т. 4, вып. 1, сс. 7–13, мар. 2025.
Н. Абриева и З. Сафаров, «Обзор по современным подходам к ранней диагностике тяжелого течения внебольничной пневмонии у детей раннего возраста», hncmc, т. 3, вып. 1, сс. 96–104, мар. 2025.
А. Шарипов, Ш. Кариева, З. Сафаров, А. Тиляков, и Н. Абриева, «Имитационные методы обучения при овладении навыками оказания неотложной медицинской помощи», hncmc, т. 4, вып. 1, сс. 19–23, мар. 2025.
А. Шарипов, З. Сафаров, А. Тиляков, Н. Абриева, и Г. Алимова, «Использование интегральных методов оценки тяжести состояния и прогнозирования результатов при критических шоковых состояниях у детей», hncmc, т. 4, вып. 1, сс. 30–36, мар. 2025.
А.М. Шарипов, & З.Ф. Сафаров (2022). Интегральная оценка тяжести состояния и прогнозирование исходов детей с критическими состояниями. Вестник национального детского медицинского центра, (2), 95-99.
Сафаров Зафар Файзуллаевич, Шарипов Алишер Мирхамидович, Голубина Ирина Вячеславовна, & Кариева Шахноза Абдукамаловна (2019). Диагностическая эффективность некоторых параметров центральной гемодинамики у детей при шоке. Вестник науки и образования, (9-1 (63)), 78-87.
Сафаров Зафар Файзуллаевич, Абдуллаев Комилжон Гофуржонович, Шоикрамов Шоильес Шорасулович, & Алимов Ахрор Абдурасулович (2018). Сравнение результатов разных интегральных оценочных систем для оценки степени тяжести критических состояний у детей. Проблемы современной науки и образования, (7 (127)), 90-97.
Сафаров Зафар Файзуллаевич, Шоикрамов Шоильес Шорасулович, Алимов Ахрор Абдурасулович, & Абдуллаев Комилжон Гофуржонович (2018). Применение шкалы SOFA в прогнозировании исходов критических состояний у детей. Проблемы современной науки и образования, (7 (127)), 82-90.
Сафаров Зафар Файзуллаевич, Шарипов Алишер Мирхамидович, Голубина Ирина Вячеславовна, & Кариева Шахноза Абдукамаловна (2019). Сравнительный анализ интегральных оценочных систем для прогнозирования исходов критических состояний у детей. Медицина: теория и практика, 4 (S), 498-499.
Сафаров, З., Шарипов, А., Алимов, А., Расулов, А., & Усманов, Р. (2023). Прогнозирование исходов критических состояний у детей в процессе оказание экстренной медицинской помощи. Журнал биомедицины и практики, 1(3/2), 277–283. https://doi.org/10.26739/2181-9300-2021-3-124
Хакимов Джасур Пулатович, Сафаров Зафар Файзуллаевич, & Кариева Шахноза Абдукамаловна (2017). Влияние психосоматических нарушений у новорожденных на развитие у них острых дыхательных расстройств. Проблемы науки, (4 (17)), 93-97.
Хакимов, Д.П., Умарова, З.С., Нигматова, Л.М., et al. Роль эмоционального дисстресса в развития острых респираторных и диарейных заболеваний у детей. In: Buletin de perinatologie. 2013, nr. 2-3(58-59), p. 307. ISSN 1810-5289.
